Ποιοί θέλουν να μας παχύνουν; 

Σκρέκας Γιώργος MD
Χειρουργός - Λαπαροενδοσκόπος.

FH Sp Registrar St' Marys Hospital, London. Δ/ντης Χειρουργικής Μονάδας Παχυσαρκίας ΙΑΣΩ GENERAL. 
TEL. 210 7484185-8 &  6939 193 876    www.skrekas.net.


Οι περισσότεροι επιστήμονες θεωρούν ότι η παγκόσμια επιδημία της παχυσαρκίας οφείλεται στη χρόνια υπερκατανάλωση κακής ποιότητας τροφίμων. Η άγνοια, η έλλειψη χρόνου και η ανύπαρκτη διατροφική εκπαίδευση είναι οι σημαντικότερες αιτίες για την διάδοση των σημερινών ανθυγειινών διατροφικών συνηθειών. Στη διαμόρφωση αυτής της κακής διατροφής, εκτός από την έλλειψη διατροφικής παιδείας, σοβαρή είναι και η συμβολή (και η ευθύνη) της  βιομηχανίας τροφίμων που προκειμένου να μεγιστοποιήσει τα κέρδη της προωθεί την υπερκατανάλωση ξοδεύοντας αμύθητα ποσά για τη διαφήμηση τροφίμων (η Ελευθεροτυπία αναφέρει το αστρονομικό ποσό των 40 δις δολλαρίων ετησίως). Οι υποψήφιοι πελάτες καθησυχάζονται ή παραπλανώνται σκόπιμα έτσι ώστε να παραβλεφθούν οι αρνητικές επιπτώσεις της κακής διατροφής για την υγεία.

Ένα κλασσικό παράδειγμα παραπλανητικής διαφήμησης είναι «το τυρί με τα λιγότερα λιπαρά». Το ελαφρώς μειωμένο ποσοστό λιπαρών (το οποίο βεβαίως αγνοεί ο πελάτης) δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι καθιστά το συγκεκριμένο προϊόν περισσότερο υγειινό, δεδομένου ότι αγνοούμε την περιεκτικότητα των ανταγωνιστικών προϊόντων σε λιπαρά. Επίσης η χαμηλότερη περιεκτικότητα σε ανεπιθύμητο λίπος, δεν μετατρέπει ένα ανθυγειινό προϊόν σε υγειινό.

Η παραπάνω τακτική έρχεται βέβαια σε αντίθεση με την Ευρωπαϊκή νομοθεσία που αφορά τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές. Συγκεκριμένα η Κοινοτική οδηγία αναφέρει ότι: «Μια εμπορική πρακτική είναι παραπλανητική λόγω ενέργειας εάν περιέχει ψευδείς πληροφορίες ή εάν προκαλεί ή ενδέχεται να προκαλέσει παραπλάνηση στον μέσο καταναλωτή, ακόμα και αν οι πληροφορίες που παρουσιάζονται είναι στην πράξη αληθείς». 

Η νομοθεσία όμως από μόνη της δεν αρκεί για να προστατεύσει το μέσο πολίτη από τις παραπλανητικές διαφημιστικές τακτικές που σχεδιάζουν οι επαγγελματίες του είδους. Δείτε στο παρακάτω παράδειγμα πώς με συγκεκαλυμένο τρόπο διαφημίζεται μιά σοκολάτα. Η σοκολάτα θεωρείται ως ένα από τα κατ’ εξοχήν άχρηστα και ανθυγειινά τρόφιμα και η πώλησή της έχει απαγορευθεί στα περισσότερα σχολεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η συγκεκριμένη διαφήμηση γίνεται με τη μορφή ρεπορτάζ στην έγκυρη εφημερίδα ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ και στόχος της είναι να δημιουργήσει μια θετική εικόνα για το προϊόν αναφέροντας γνώμες «ειδικών» αλλά και ψευτο-επιστημονικά στοιχεία.

 

H πικρή σοκολάτα είναι ιδανικό... αγχολυτικό

Tης Aλεξανδρας Kασσιμη

Hμερομηνία : 02-03-2004   Copyright: http://www.kathimerini.gr

H σοκολάτα αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της καθημερινής διατροφής μας; Oταν αισθανόμαστε άγχος την αναζητάμε σχεδόν απελπισμένα; Eάν ναι, ας μην ανησυχούμε, ας μη μας πιάνουν... τύψεις, καθώς όπως πιστοποιούν στην «K» δύο ειδικοί διατροφολόγοι-διαιτολόγοι, είναι μια καθ’ όλα φυσιολογική αλλά και υγιεινή συνήθεια, αφού η σοκολάτα όχι μόνο δεν βλάπτει τον οργανισμό, αλλά περιέχει και θρεπτικά συστατικά. Tο μυστικό φυσικά βρίσκεται στη χρυσή τομή, η οποία πρέπει να ακολουθείται στο σύνολο της διατροφής και ακούει στη λέξη μέτρο. «Yπάρχουν άνθρωποι που είναι εθισμένοι στη σοκολάτα», λέει στην «K» ο ειδικός διαιτολόγος κ. Tάσος Παπαλαζάρου και συμπληρώνει ότι «εάν στερηθεί ο οργανισμός τη σοκολάτα είναι αποδεδειγμένο ότι κάποια στιγμή η εθελούσια στέρηση θα οδηγήσει στην υπερκατανάλωση προκειμένου να αναπληρωθεί το κενό».

Πρόσφατες έρευνες έχουν οδηγήσει στο συμπέρασμα ότι τα φλαβονοειδή που περιέχονται στη σοκολάτα έχουν έντονη αντιοξειδωτική δράση, βοηθώντας πολύ στην πρόληψη καρδιαγγειακών νοσημάτων. Oι ευεργετικές ιδιότητες όμως της αγαπημένης λιχουδιάς μικρών και μεγάλων εντοπίζονται κυρίως στη σοκολάτα υγείας και όχι στη γάλακτος. Στο συμπέρασμα αυτό κατέληξαν ερευνητές ύστερα από πειράματα στα οποία άτομα που κατανάλωναν πικρή σοκολάτα έπιναν παράλληλα γάλα. «Eχει αποδειχθεί ότι το γάλα δεσμεύει τα φλαβονοειδή περιορίζοντας την αντιοξειδωτική τους δράση» διευκρινίζει ο κ. Παπαλαζάρου, ο οποίος συμπληρώνει ότι «η πικρή σοκολάτα περιέχει περισσότερα θρεπτικά συστατικά για τον ανθρώπινο οργανισμό». Aναφερόμενοι λοιπόν οι ειδικοί στις θεραπευτικές ιδιότητες της σοκολάτας μιλούν κυρίως για τη σοκολάτα υγείας, γνωστή και ως πικρή σοκολάτα.

Παράλληλες μελέτες στο εξωτερικό κάνουν, φειδωλή προς το παρόν, αναφορά σε θεραπείες καρκίνου με συστατικά που περιέχονται στη σοκολάτα. Ωστόσο πρόκειται για μία πρώτη προσέγγιση, ενώ παρατηρείται ότι οι θεραπευτικές αυτές ιδιότητες αφορούν τεράστιες ποσότητες σοκολάτας που βλάπτουν τον οργανισμό εάν καταναλωθούν...

Προσπάθεια καταβάλλεται προς το παρόν για την «αντιγραφή» των συστατικών της σοκολάτας σε μεγάλη συμπύκνωση προκειμένου να αποδειχθεί εάν πράγματι μπορεί να αποτελέσει μια μορφή θεραπείας κατά της επάρατου νόσου. H γνωστή έως τώρα ευεργετική διάσταση της σοκολάτας που σχετίζεται με τη βελτίωση της διάθεσης και πνευματική διέγερση οφείλεται στο γεγονός ότι είναι πλούσια σε μαγνήσιο και θεοβρωμίνη, με αποτέλεσμα να έχει όμοια δράση με τα οπιούχα και την καφεΐνη. «O ακριβής μηχανισμός που προκαλεί τη διέγερση δεν είναι επιστημονικά αποδεδειγμένος καθώς οι γνώσεις μας για την εγκεφαλική λειτουργία είναι περιορισμένες» εξηγεί ο κ. Παπαλαζάρου.

Tο μαγνήσιο από την άλλη προκαλεί αύξηση της σεροτονίνης που αποτελεί ορμόνη με αντικαταθλιπτική δράση. «Aποτελούμενη κατά το μεγαλύτερο μέρος από κορεσμένο λίπος και συνδυασμένη με τη ζάχαρη προσφέρει απόλυτη ευχαρίστηση σε όποιον την καταναλώσει, γεγονός το οποίο από μόνο του την καθιστά απαραίτητη για τη διατροφή μας» δηλώνει ο παθολόγος - διατροφολόγος, κ. Γιώργος Πανοτόπουλος. Tο γεγονός και μόνο ότι προσφέρει ικανοποίηση αρκεί ώστε να ενθαρρύνουν οι ειδικοί την κατανάλωσή της, ενώ ο κ. Πανοτόπουλος διαβεβαιώνει πως «δεν υπάρχουν απαγορευμένες τροφές, αρκεί να υπάρχει μέτρο».

 

 

Από την παραπάνω πονηρή διαφήμηση βγαίνουν τα εξής απίστευτα συμπεράσματα: Η (πικρή) σοκολάτα είναι μια εξαιρετικά υγειινή τροφή σχεδόν απαραίτητη, πλούσια σε θρεπτικά συστατικά. Δημιουργεί ψυχική ευφορία όπως τα οπιούχα ναρκωτικά, έχει ευεργετική δράση στην κατάθλιψη και προλαμβάνει τα εμφράγματα και ίσως και τον καρκίνο! Το πιό μεγάλο της πλεονέκτημά είναι ότι είναι πλούσια σε κορεσμένο λίπος και ζάχαρη! Και σαν επιστέγασμα καταλήγει με την ενθάρρυνση των ειδικών για ελεύθερη κατανάλωση μια και προσφέρει ικανοποίηση, με δική σας όμως ευθύνη για τα αποτελέσματα!

Η πραγματικότητα είναι ότι:

Η σοκολάτα περιέχει 64% ζάχαρη, 22% λίπος, 5% πρωτεϊνη, 4% ιχνοστοιχεία και 1.7% θεοβρωμίνη. Τα 100 γραμμάρια της πικρής σοκολάτας περιέχουν 515 Kcal (θερμίδες) και της σοκολάτας γάλακτος  545 Kcal. Η σοκολάτα είναι εξαιρετικά εύπεπτη και η παραμονή της στο στομάχι είναι 1-2 ώρες, όσο δηλαδή και ο χρόνος παραμονής του καφέ και της μπύρας. Με άλλα λόγια μπορούμε να την καταναλώνουμε χωρίς να χορταίνουμε ποτε!

 
Ποιοί όμως βλάπτονται περισσότερο από τη διαφήμηση;  

Το δυστύχημα είναι ότι οι πιό ευαίσθητοι δέκτες αλλά και οι κυριότεροι στόχοι εμπορικής εκμετάλλευσης της βιομηχανίας τροφίμων, είναι τα παιδιά. Yπολογίζεται ότι το κάθε παιδί στις Η.Π.Α. βλέπει ετησίως 40.000 διαφημίσεις που αφορούν γλυκίσματα, τροφές στη βάση των δημητριακών, αναψυκτικά και φαστ φουντ. Το πρόβλημα έχει λάβει τέτοιες διαστάσεις που ώθησε αρκετές πολιτείες των ΗΠΑ αλλά και πολλά Ευρωπαϊκά κράτη να λάβουν ειδικά μέτρα προκειμένου να περιοριστεί η ασύδοτη διαφημιστική διείσδυση και να προστατευτούν οι ευάλωτες κοινωνικές ομάδες και τα παιδιά. Τα μέτρα που έχουν ληφθεί στοχεύουν στην αποθάρρυνση της κατανάλωσης ανθυγειινών τροφίμων και περιλαμβάνουν την απαγόρευση πώλησης αναψυκτικών, σοκολάτας και ορισμένων άλλων τροφίμων στα σχολεία, την απόσυρση των αυτομάτων μηχανών πώλησης τροφίμων από όλους τους δημόσιους χώρους και την απαγόρευση διαφήμησης των Fast-Food. Σοβαρή επίσης προσπάθεια καταβάλλεται για τη διατροφολογική εκπαίδευση των παιδιών και τη θεσμοθέτηση της υποχρεωτικής αναγραφής της περιεχόμενης ενέργειας σε θερμίδες σε όλα τα συσκευασμένα τρόφιμα. Προχωρώντας ακόμα παραπέρα, η κυβέρνηση της Μ. Βρετανίας εξετάζει το ενδεχόμενο να επιβάλλει βαρύτατους φόρους σε όλα τα τρόφιμα χαμηλής διατροφικής αξίας με αυξημένη περιεκτικότητα σε λιπαρά και θερμίδες, προκειμένου να αναχαιτιστεί η επιδημία της παχυσαρκίας που πλήττει την χώρα. (London, Times 7-5-2006)  

 

 © 2003-2006 goMED Ltd. All rights reserved.